[info-tech] rendesia e telekomit

[Ismet Hamiti]

              **** Information Technology Forum ****

I nderuar Z. Xhemil,

Privatizimi eshte e kunderta e nacionalizimit. Ne sistemin e kaluar
politik ne Shqiperi pronaret privat u shpronesuan (pa kompenzim) dhe
prona e tyre u be prone shoqerore (publike, prone e te gjitheve). Ne
sistemin aktual ne Shqiperi po zhvillohet nje proces i kundert - prona
shoqerore (publike, shteterore), po shendrrohet ne prone private. Prona
shteterore po u SHITET personave privat.
 
E perbashket per te dy keto procese eshte se per baze e kane ideologjine
e jo analizat ekonomike ne baze te te cilave do te perfundohej se sa, ne
te vertete, fiton publiku i gjere nga keto veprime. Nacionalizimi u be
me dekret, edhe privatizimi aktual ka tendenca te behet me nje te rame
te kalemit.

Cdo veprim qe behet ne baza ideologjike e jo ne baza te analizave
serioze shekencore nuk i bjen asgje te mire publikut, ne emer (dhe gjoja
ne interes) te te cilit, kryhet ai veprim. Atehere kure te behet
privatizimi i Telekomit ne Shqiperi, duhet te jemi te bindur se fiton
publiku e jo nje numer personash apo edhe me keq te huajte. 

Kete po mundohem t'a ve ne dukje ne diskutimet e mia.

Liberalizimi eshte e kunderta e monopolit. Aktualisht jane dy operatore
te SHERBIMEVE BAZE telekomunikuese ne Shqiperi - Telekoi Shqiptar dhe
AMC-ja, qe jane 100% ne pronesi te shtetit, me te drejt ekskluzive per
te ofruear SHERBIME BAZE te telekomunikacioneve ne tere teritorin e
shtetit. Me ligjin aktual nuk lejohet tjeter operator PER SHERBIME BAZE,
qofte ne pronsi te shtetit, qofte ne pronesi private. Liberalizimi do te
thot marrje e ketij ekskluziviteti, heqje e monopolit te ketyre
operatoreve, dhe asgje me teper. A e shifni pra se PRIVATIZIMI dhe
LIBERALIZIMI jane veprime krejtesisht te ndryshme.

Fatkeqesisht keto dy koncepte ngatrrohen ne shume vende ne zhvillim, dhe
per kete fajin e ka, vec tjerash, fushata e shfrenuar qe orkestrohet nga
kapitali qe eshte ne kerkim te rasteve fitimprurese per investime. Pak
kush e kupton se kapitali i ka interesat e vete, e shtetet sovrane duhet
t'i kene te vetat.

Edhe Liberalizimi, per te dhene rezultate pozitive per PUBLIKUN (per
shtetasit, per te gjithe e jo vetem per pronaret), nuk duhet te behet pa
analiza dhe fakte bindese. Jo gjithehere liberalizimi sjell konkurencen,
qe eshte qellimi kryesor i tij. Nese liberalizimi behet me dekret ai
mund te sjell monopolin edhe me te keq, ate privat, ose katastrofal -
ate te huaj. 

Edhe kete po mundohem t'a ve ne dukje ne diskutimet e mia.

Dhe ne fund dy fjale per ate cka Telekomi Shqiptar mund te ofroje per
ISP-te ne Shqiperi. Shkurt, te gjitha ato qe i permendni Ju edhe ate per
dy muaj. Por a do t'a beje kete Telekomi Shqiptar, varet se a do te
lejohen drejtuesit aktual tij te sillen sikur t'ua kishte lene baba. 

Enti Rregullatore ende eshte shtalb dhe i duhet kohe per t'u aftesuar.
Aftesimi i tij i plote eshte KUSHT I DOMOSDOSHEM (por jo i mjaftueshem),
per funksionimin e tregut te telekomunikacioneve. Ata qe jane ne SHBA e
dijne cka do te thot FCC per industrine telekomunikuese atje. Imagjinoni
tregun e telekomunikacioneve ne SHBA pa FCC-ne!

Me shume respekt.
Ismet Hamiti

> -----Original Message-----
> From:	Xhemil Meco [SMTP:vlora at isdnet.net]
> Sent:	16 December 1998 01:29
> To:	info-tech at alb-net.com
> Subject:	Re: [info-tech] rendesia e telekomit
> 
>               **** Information Technology Forum ****
> 
> Ismet Hamiti wrote:
> > 
> > Jo, Xhemil, liberalizimi nuk eshte baras (ekuivalent) me
> privatizimin.
> > As privatizimi nuk eshte baras me konkurencen, sic del nga shkrimi i
> > Juaj.
> 
> Po, keni te drejte, ai shkrim eshte i pasakte nga kjo pikepamje. 
> Por, nuk e di, a mund te ndodh praktikisht qe te kete ne Shqiperi
> privatizim te Telekomit pa liberalizimin e telekomunikacioneve? 
> 
> > Dihet se ne Shqiperi tregu i sherbimeve me vlere te
> > shtuar, ku bene pjese edhe Interneti, eshte i liberalizuar. Me nje
> > procedure te thjeshte dhe me nje pagese minimale mund te mirret leja
> > (licensa) per nje ISP. Ne te njejten kohe, Telekomi Shqiptar nuk e
> kryen
> > punen e vet per te siguruar lidhjen me rrjetin nderkombetar te
> > Internetit 
> 
> Lidhja fizikisht ekziston, sepse eshte po ajo e rrjetit telefonik.
> Problemi eshte se a eshte ne gjendje Telekomi te ofroje si sherbim
> kanale per te dhenat (data circuits). Telekomi teknikisht (marketingu
> eshte tjeter pune) di p.sh te ofroje kanale prej 2Mb/s, por asnje ISP
> nuk ka nevoje per nje kanal kaq te madh per momentin. Ideja do te
> ishte qe Telekomi te dinte te ofronte kanale me te vogla (64, 128,
> 256Kb/s) si me rrjetin nderkombetar edhe me ate kombetar. Por per
> kete  do t'i duhej ndoshta te bente ndonje update hardware apo
> software te pajisjeve te tij.
> 
> > dhe pika kyqejeje ne cdo qytet kryesor te vendit, edhe pse ka
> > kapacitet transmetues qe i rri kot. 
> 
> Nese ky kapacitet rri kot (sidmos brenda vendit) eshte per te ardhur
> keq.
> 
> > Ai nuk ka as license per te punuar
> > dhe Enti Rrregullator qe eshte formuar jo fort moti nuk ka se si e
> > detyron.
> 
> Enti Rregullator i Telekomunikacioneve (ERT) ka nje rol me shume
> rendesi ne kete mes. Ai duhet te ndikonte tek Telekomi qe ky te
> tregohej me aktiv ne ofrimin e sherbimeve te nevojshme per rrjetet e
> te dhenave (si Interneti).
> 
> > Rezultati: nuk permbushet qellimi kryesor i liberalizimit -
> > lindja e ISP-ve te rij. Edhe ata  qe jane cmimet i kane te larta
> sepse
> > detyrohen te shfrytzojne sistemet satelitore, shpejtesia dhe
> kualiteti
> > jane shume inferiore, etj. etj.
> 
> 
> -- 
> Old programmers never die,             
> they just branch to new addresses.     
> _______________________________________________
> Xhemil MECO -   email: vlora at isdnet.net
> Administrateur Reseaux ISDnet  - http://www.isdnet.net
> +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++