[ALBSA-Info] Prof. Puto per minoritetet ne Ballkan - KJ

[Agron Alibali]

E Premte, 13 Qershor 2003


300 MIJE PASAPORTAT PER MINORITARET, KTHIM NE IDETE
SHOVINISTE

Ca si shume jane 300 mije pasaporta per emigrantet
shqiptare qe shpallen si minoritare greke. Kjo i ka
bere pershtypje edhe zotit Arben Puto, nje nga
njohesit me te mire te minoriteteve ne Shqiperi.
Profesori i te Drejtes Nderkombetare, anetar i
Komitetit te Helsinkit, thote se cdo emigrant eshte i
lire te zgjedhe nenshtetesine e vendit ku ka shkuar
per te punuar. Mirepo, ajo qe nuk shkon, eshte se
iniciativa e marrjes se pasaportes greke nuk eshte e
vete emigranteve, por e qeverise atje. Kjo le vend per
dyshime, aq me teper shifra 300 mije. Nuk jane ta
pakte ata emigranet qe s'kane kurrfare lidhjeje me
kombesine greke, te cilet do te ishin gati per te
marre nje pasaporte me cdo lloj cmimi. Do te ishin
gati te benin gjithcka, per t'u larguar nga radhet
disa vjecare, nga ankthi i legalizimit qe zgjat
pafundesisht, edhe nese kjo kerkon qe te shpallesh
emigrant. Keto rrethana ka shfrytezuar qeveria greke,
e cila mesa duket i ruan nen jastek megalo-idete e
Greqise qe vjen deri ne Shkumbin, pavaresisht
orientimit te saj siperfaqesor modern, pro-europian.
Pretendimi per 300 mije minoritare greke ne Shqiperi
eshte gati qesharak, po te kihet parasysh se realiteti
tregon tjeter gje. Madje nje studim i fundit i Qendres
Gjeografike te Akademise se Shkencave, ne bashkepunim
me nje fondacion gjerman, thote se nuk jane me shume
65. 869 minoritare greke ne Shqiperi. Zoti Puto e ka
ne dore kete studim. Me tej ai ka komentuar per "KJ",
si e sheh iniciativen e 300 mije pasaportave...

-Z.Puto, si e vleresoni ju iniciativen e qeverise
greke per te paisur me pasaporta ata emigrante qe e
shpallin veten si minoritare greke?

Ne parim te me lejohet te them se shtetasit qe shkojne
jashte shtetit te tyre kane te drejte te perfitojne
dhe te marrin shtetesine e shteti ku shkojne. Kjo
shtetesi e re u jepet ne baze te disa normave te
percaktuara qwrte ne legjislacionin e vendit perkates.
Duhet theksuar se duke marre shtetesine e re, personi
nuk e humbet shtetesine e pare dhe atehere kemi te
bejme me nje sistem te vecante, qe quhet dyshtetesi.
Dyshtetesia e nje nocion qe njihet nga e drejta
nderkombetare, sic njihet edhe pashtetesia
(apatridizmi). Mirepo, ne rastin konkret s'kemi te
bejme me iniciativa te vete personave, kemi te bejme
me nje aksion te ndermarre nga qeveria greke per t'i
dhene shtetesine nje numri te caktuar personash, qe
ajo i quan minoritare, pjestare te minoritetit grek ne
Shqiperi. Kjo mund te behet per qellime te caktuara,
dhe mendohet se behet me qellime elekttorale. Por ajo
qe duhet marre me rezerve eshte numri i minoritareve,
qe percaktohet ne 300 mije. Ne fakt, ky numer nuk i
pergjigjet realitetit, nje realitet qe flet per nje
numer shume me te vogel.

-Zmadhimi i minoritetit, a ju ngjan me idete e vjetra
nacionaliste greke?

Patjeter. Per fat te keq kjo na con prapa ne kohe. Ne
kohe qe duket se ishin kapercyer. Ne kohet e vjetra
kur qarqe shoviniste greke, pretendonin te fusnin si
popullsi greke, nje pjese te mire te popullsise
shqiptar qe i perket fese ortodokse. Ata e
identifikojne parimin etnik me ate fetar. Me
llogjiken, cdo ortodoks eshte grek. 

-Si ngjajne keto iniciativa sot, kur po flitet per nje
kulture te re, per nje Ballkan ndryshe? 

Keto stonojne. Aq me teper stonojne po te kemi
parasysh nivelin aktual te marrdhenieve dypaleshe mes
Greqise dhe Shqiperise.

-Si duhet te reagojme ne kete situate?

Duke vene ne dukje se kjo iniciative cenon atmosferen
aktuale dhe duke sqaruar se me kete numer te
percaktuar, 300 mije, ka shprese te perfshihen edhe
nje numer emigrantesh, jo-minoritare. Iniciativa greke
behet duke iu referuar parimit te shprehjes se lire te
vullnetit, pra ne kete rast te kombesise. Ne rrethanat
aktuale te emigracionit shqiptar ne Greqi, kjo do te
linte vend per shume abuzimeve, sepse do te kishte nga
ata qe do ta quanin veten minoritare per t'i shpetuar
diskriminimit dhe per te gjetur lehtesi me shume ne
punen e jeten e tyre ne Greqi.

Intervistoi: Edi Lesi


__________________________________
Do you Yahoo!?
Yahoo! Calendar - Free online calendar with sync to Outlook(TM).
http://calendar.yahoo.com