[ALBSA-Info] Ismail Kadare per Kosoven

[Asti Pilika]

> 
> 
>   
> 
>                         Kosova
> 
> 
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                   
>                         Kur serbët të pranojnë
> krimin e
>                         tyre
>                         Interviste e shkrimtarit
> tone Ismail Kadare dhene
> Joëlle
>                         Kunt të gazetes zvicerane
> “Le Temps” me 30 dhjetor
> 1999
>                              Po u kërkohet
> shqiptarëve që t’i falin serbët!
>                              Kjo nuk është vetëm
> mizore por është edhe
>                              raciste. Nëse serbët do
> të fillojnë të vënë në
>                              lëvizje të parët
> mekanizmin e kërkesës së
>                              faljes, atëherë, kjo do
> të shoqërohej me një
>                              përgjigje të njejtë
> pozitive të shqiptarëve.
>                         Le Temps: Sapo keni kaluar
> një javë në Kosovë.
>                         Ç’përshtypje keni nga kjo
> vizitë ? 
>                         I. Kadare: Ka 20 vjet që nuk
> kam qenë atje. Ishte
>                         hera e parë, që pashë
> Kosovën e çliruar nga
>                         administrimi serb. Pashë një
> popull që ka nevojë për
>                         të jetuar, mirëpo që
> pandërprerë ngacmohet,
>                         provokohet. Nëse
> paramilitarët serbë në Mitrovicë,
>                         shëtisin rrugës duke iu
> klithur shqiptarëve: “Do të
>                         kthehemi sërish, do t’ju
> vrasim dhe do t’i dhunojmë
>                         prapë gratë tuaja”, atëherë,
> nuk do të ketë asnjëherë
>                         qetësi. Aktualisht atje nuk
> ka kushte për paqe. Po ju
>                         jap një shembull: Në një
> anë, një fshat i shkatërruar
>                         shqiptar, familjet e të
> cilit banojnë në tendë. është
>                         ftohtë dhe jeta është
> tmerrësisht e rëndë. Në anën
>                         tjetër, përballë, një shtëpi
> serbe, e mbrojtur dhe e
>                         rivitalizuar nga KFOR-i.
> Familjes serbe që banon aty,
>                         nuk i mungon asgjë. Deri
> këtu s’kemi asgjë ç’të
> themi.
>                         Por, ç’bën familja serbe?
> Ata dalin në ballkon, dhe
>                         para syve të familjeve
> shqiptare që banojnë në tenda,
>                         fillojnë ahengjet e tyre, me
> të gjitha të mirat e
> sjella nga
>                         KFOR-i, si lëngje frutash,
> portokajsh dhe banane,
>                         sikur duan të thonë se ata
> janë të preferuarit e
>                         bashkësisë ndërkombëtare.
> Kjo sjellje është cinike e
>                         nënçmuese, dhe s’ka sesi të
> mirret ndryshe nga
>                         shqiptarët, pos si
> provokacion. Provokimet e tilla
> nuk
>                         kanë të ndalur. Kjo i çon
> ata, drejt një qëndrimi
>                         hakmarrës. Mendoj se
> Millosheviç ka një skenar të
>                         përgatitur, për të ushqyer
> hakmarrjen shqiptare dhe
>                         kjo është një minierë ari
> për atë. Pikërisht për këtë,
> ua
>                         kam tërhequr vërejtjen
> shqiptarëve të Kosovës, që të
>                         mos bien në kurthin e
> hakmarrjes. Hakmarrja jo vetëm
>                         që nxin interesat e tyre,
> por ajo edhe moralisht është
> e
>                         dënueshme. Këtë e kam thënë
> shumë shpesh gjatë
>                         qëndrimit tim në Kosovë dhe
> për këtë jam dëgjuar nga
>                         të gjithë ata. Po për këtë
> kam shkruar edhe një
> artikull
>                         në gazetën “Le Monde”. Për
> çudinë time të madhe,
>                         shkrimtari grek Vassili
> Vassilikos, në një letër të
>                         rubrikës së lexuesve të
> kësaj gazete, më akuzon se
>                         gjoja unë e arsyetoja
> hakmarrjen e shqiptarëve! Kjo
>                         është e pakuptimtë. Duhet te
> ketë një degradim
>                         absolut të moralit tek ai
> shkrimtar, i cili në atë
> mënyrë i
>                         keqpërdor fjalët e mija, për
> të thënë të kundërtën e
>                         asaj që e kam thënë unë.
> Mirëpo, ç’ti bësh, kur
>                         degjenerimi i intelektualëve
> është një fakt madhor i
>                         këtij shekulli. 
> 
>                         Le Temps: Ka dhjetë vjet, që
> në pjesën më të
>                         madhe të shkrimeve tuaja për
> Kosovën gjejmë
>                         idenë “e të keqes”, e cila
> ka përfshirë pjesën më
>                         të madhe të botës. Nga vjen
> kjo ide “e së
>                         keqes”? 
>                         I.Kadare: Jemi duke
> përjetuar gati një katastrofë
>                         morale. Vetëm një katastrofë
> e tillë morale lejon që
> t’i
>                         vlerësojmë me të njëjtin kut
> si viktimat, ashtu edhe
>                         xhelatët e tyre. Këtë e kam
> theksuar pandërprerë,
>                         edhe kur është çështja e
> Kosovës: nuk po flasim më
>                         për të vdekurit shqiptarë,
> sikur këto vdekje janë
> bërë
>                         banale, edhe pse vrasje të
> tilla tani ka çdo ditë dhe
> në
>                         mënyrë konstante. Tashmë, po
> flasim vetëm për
>                         vrasjen e serbëve, dhe po
> shihet se ky fenomen është
>                         bërë edhe përparësi e
> bashkësisë ndërkombëtare. Kjo
>                         po shkakton ngritjen e mitit
> të pamundësisë së një
>                         paqeje në këtë rajon të
> Ballkanit. Kjo favorizon
> hienat
>                         që kërkojnë krime dhe gjak.
> Për të patur rehati këtu,
>                         duhet ndërprerë të gjitha
> këto provokime, duke
>                         përfshirë këtu edhe
> provokimin më të madh, mbajtjen
>                         peng të mbi 7000 shqiptarëve
> në Serbi, të cilët janë
>                         marrë me dhunë, gjatë
> tërheqjes së armatës së
>                         Beogradit. Nëse dënohet
> marrja peng e njerëzve në
>                         Çeçeni, pse mos të dënohet
> edhe ky rast? 
>                         E shoh të pamoralshme, që
> sot gjithnjë i survejojmë
>                         veprimet e shqiptarëve, e në
> anën tjetër nuk
>                         ndërmarrim asgjë për t’i
> evituar shkaqet e burimeve
> të
>                         këtij nervoziteti të tyre.
> Shqiptarët nuk mund të
> jenë
>                         njerëz të përkryer, engjëj
> në Ballkanin barbar. Duhet
>                         kërkuar nga të gjithë që të
> përmiresohen. 
> 
>                         Le Temps: Si të bëhet kjo
> konkretisht? Pasi
>                         përkundër apeleve, duke iu
> referuar vlerave të
>                         larta njerëzore, në situatën
> aktuale këto kanë
>                         mbetur apele të kota? 
>                         I.Kadare: Po ju them
> sinqerisht: nëse kam një ëndërr
>                         të madhe, atëherë, ajo është
> që ta shoh Ballkanin e
>                         paqësuar, e mbi të gjitha,
> t’i shoh Shqiptarët dhe
>                         serbët të paqësuar ndërveti.
> Do të duhet filluar që
> të
>                         bëhet presion mbi Serbinë,
> në mënyrë që ajo të
>                         pranojë krimin e vet, të
> ushtruar ndaj popullit
> shqiptar
>                         të Kosovës. Nëse ajo do ta
> bënte këtë, atëherë,
>                         shpirtrat e shqetësuar të
> Kosovës, do të fillojnë ta
>                         gjejnë qetësinë e tyre.
> Shqiptarët do të jenë të
>                         qetësuar, kurse serbët do të
> lehtësoheshin nga
> ndjenja
>                         e tyre, se ata kanë të
> drejtë të vrasin shqiptarë.
>                         Pranimi i këtij krimi, nuk
> do të jetë një akt
> moralizues,
>                         por si rezultat i
> menjëhershëm dhe konkret i tij, do
> të
>                         jetë ulja e tensioneve dhe
> hapja e horizonteve të
> reja.
>                         Kjo do të ndryshonte
> rrënjësisht klimën psikologjike
>                         në Ballkan. Unë s’e kuptoj
> dot, pse nuk insistohet më
>                         shumë në përparësitë e këtij
> aspekti. Po bëhet e
>                         kundërta: po kërkohet nga
> shqiptarët që t’i falin
>                         serbët! Kjo nuk është vetëm
> mizore por është edhe
>                         raciste. Nëse serbët do të
> fillojnë të vënë në lëvizje
> të
>                         parët mekanizmin e kërkesës
> së faljes, atëherë, kjo
> do
>                         të shoqërohej me një
> përgjigje të njejtë pozitive të
>                         shqiptarëve. Mirëpo, ata nuk
> po e bëjnë këtë. Madje,
>                         këtë nuk po e bënë as
> opozita serbe. Pikërisht në një
>                         qytet si Nishi, i cili
> mbahet nga opozita serbe, u
> dënua
>                         me 12 vjet burg, poetja
> shqiptare Flora Brovina, me
>                         akuzë se ka mbrojtur idenë e
> një “Shqipërie të madhe”
>                         ! 
> 
>                         Le Temps: Si e shpjegoni
> këtë ? 
>                         I.Kadare: Opozita serbe
> është ngërthyer në të njetin
>                         mit për Serbinë e madhe, në
> të njetën mitologji
>                         historike, që sipas saj,
> Kosova është zemra e kombit
>                         serb. Një pjesë e kësaj
> opozite, në të vërtetë
> s’është
>                         gjë tjetër, pos një
> marionetë në duart e
> Millosheviçit.
>                         Pas luftës së Dytë Botërore,
> Gjermania dënoi krimet
>                         naziste, që ishin bërë në
> emër të saj. Ky ka qenë
> njëri
>                         ndër kushtet kryesore, që
> ajo të kthehej në skenën
>                         politike. Para një provimi
> të tillë fundamental është
>                         edhe opozita serbe: ajo do
> të bëhet e pavarur, e lirë
>                         dhe e aftë për të bërë
> politikë, vetëm nëse pranon të
>                         dënojë krimin serb në
> Kosovë. 
> 
>                         Le Temps: Mirëpo, krahasuar
> me Gjermaninë e
>                         1945-ës, Serbinë askush nuk
> është duke e
>                         detyruar për ta bërë këtë? 
>                         I.Kadare: Në botën tonë kemi
> një mungesë
>                         koherence të moralit.
> Pikërisht nga kjo, tanimë nuk
> po
>                         insistohet në këtë aspekt.
> Shi për këtë, madje po e
>                         bëjnë edhe të kundërtën, siç
> është rasti me Zonjën
>                         Karla del Ponte, qëndrimi i
> paparanueshëm i së cilës
>                         bën që të barazohen krimet e
> njërës palë me të
> tjetrës.
>                         Përse kjo Zonjë dëshiron që
> me çdo kusht, të sjellë
>                         “gjithashtu” edhe
> shqiptarët, para Gjykatës
>                         Ndërkombëtare të Hagës të
> cilën e drejton ajo? Unë
>                         s’e kuptoj dot këtë. Nëse
> ajo dëshiron të zërë
>                         kriminelë shqiptarë, madje
> edhe për të dhënë
>                         shembull, atëherë, le ta
> bëjë këtë duke i dënuar
>                         kriminelët e shumtë në
> Shqipëri, pasi ata janë
>                         fatkeqësia e vendit tim. Do
> të isha i pari që do ta
>                         falenderoja për këtë, meqë
> në përgjithësi më
> neverisin
>                         banditët e ndryshëm,
> atëherë, mafia dhe banditët
>                         shqiptarë më neverisin
> dyfish më shumë. Mirëpo, ç’të
>                         thuhet për këtë barazim të
> saj në mes të krimit serb
>                         dhe shqiptar! Ajo, ose duhet
> të japë spjegime lidhur
>                         me kriminelët që do t’i
> arrestojë, ose ajo duhet t’i
>                         tërheqë fjalët e shqiptuara
> rëndë, pasi ato bartin
>                         paragjykime. 
>                         (Vijon numrin e ardhshem)
> 
> 
> 
>                                    E-mail:
> kosova at zeripopullit.com
> 
> 
> 
> 
>
____________________________________________________________________
> Get your own FREE, personal Netscape WebMail account
> today at http://webmail.netscape.com.
> 
__________________________________________________
Do You Yahoo!?
Talk to your friends online with Yahoo! Messenger.
http://im.yahoo.com